Malatya - Arapgir Onar Köyü Cemevi - Baskı Önizleme

+- Alevi Forum (https://www.aleviforum.net)
+-- Forum: Alevi | Alevilik | Ana Forum (https://www.aleviforum.net/Forum-alevi-alevilik-ana-forum.html)
+--- Forum: Cem Evlerimiz (https://www.aleviforum.net/Forum-cem-evlerimiz.html)
+--- Konu Başlığı: Malatya - Arapgir Onar Köyü Cemevi (/Konu-malatya-arapgir-onar-koyu-cemevi.html)

---

Malatya - Arapgir Onar Köyü Cemevi - çerağ - 03-06-2017

Yaklaşık 800 yıllık bir geçmişe sahip olan Onar Köyü Cem Evi/Malatya.

Bu köy Oğuzların Bayat Boyuna mensuptur.

Onar Köyü Cem Evi Şeyh Hasan tarafından 1224 yılında 12 direkli bir çadır görünümünde İnşa ettirilmiştir. Mimari yönden Orta Asya Gök Tapınaklarına benzemektedir. Kırlangıç çatı yedi kat gökyüzünü, 12 direk ise 12 İmamı sembolize etmektedir. Bu direkler Koç başlıdır. Yine kubbemsi damın orta yerlerine yakın bölümünde, diğer direklerden daha kalın ve siyah üzerinde kahve kızıl benekleri olan “Karadirek” denen kutsal sayılan bir ağaç direk bulunmaktadır. Kara direk Gök Tapınak’larda simgeleşen kutup yıldızı ve varlık birliğini temsil etmektedir.

Cem Evlerini inkar edenler, yok sayanlar, ibadethane statüsü vermeyenler buyursunlar Onar Köyüne. Görsünler yüzlerce binlerce yıllık Alevilerin ibadethanelerini. Ve ayrıca Onar Köyüne gidin size Orta Asya Türk Kültürünün Anadolu'ya nasıl işlendiğini birer birer göstersinler.


MALATYA ARAPGİR İLÇESİNİN ONAR KÖYÜNDE 791 YILLIK TARİHİ CEMEVİ (Bilgilendirici ve bilinçlendirici bir yazı. Tamamını okumanızı tavsiye ederiz. Çok kısa.)

Selçuklu Sultanı Alaaddin’in 1224 yılında Malatya Emiri’nden aldığı “Zaviye Vakıf Belgesi” ile Şeyh Hasan Onar tarafından kurulmuş ve “Şeyh Hasan Oner Zaviyesi”ne ait Büyük Ocak ve daha sonra oğlunun kurduğu Şeyh Bahşiş adlarıyla hala yaşayan iki Meydanevi/Cemevi vardır. 300-400 kişiyi içine alan ve kare planlı bu iki yapının da duvarları penceresizdir. Çok sayıda direklerle –ki bunlardan ortada bulunan kutsal Karadirek adı verilmiş olanın dibindeki postta Cemi yöneten Dede oturur- desteklenmiş kirişlerin üzerine küçülen kareler biçiminde oturtulmuş bu ilkel Selçuklu mimari ev tipinin, kırlangıç ya da bingi çatısı/damı ve ortasında pencere ve baca görevi yapan bir açıklık bulunmaktadır. Küçük çaplı bir yarım kubbenin altında yandan dışarı dönük 50-60 cm. çapında oyulmuş birer delik taş koyulmuştur bu açıklığa. İkisi de kutsal mekânlar olarak, biçimlerini bozmadan onarıla onarıla 791 yıl boyunca “Cemevi” olarak, bugüne kadar yaşatılmıştır. Pir Sultan Abdal’da Çaldıran Sonrası Gizlenme Yıllarında Onar köyüne uğradığı bilinmektedir.

Bir gececik mihman oldum Onar'a
Aman Onar Dede sen imdat eyle
Özümü bağladım ol nazlı Pir'e
Aman Onar Dede sen imdat eyle

Adın Şeyh Hasan'dır hem derik Oner
Elbet er olanda bulunur hüner
Adını işiden secdeye iner
Aman Onar Dede sen imdat eyle

Kimimiz dardadır kimimiz yolda
Kimi zulümatta kandadır kanda
Tut elimiz' koyma bizi dar günde
Yetiş Onar Dede sen imdat eyle

Dört duvar üstüne binasın' kuran
Mahrum kalmaz eşiğine yüz süren
Horasan elinden azmedip gelen
Yetiş Onar Dede sen imdat eyle

Kalkıp Horasan'dan sökün edensin
Urum diyarını mekan tutansın
Çağıranın imdadına yetensin
Yetiş Onar Dede sen imdat eyle

Pir Sultan'ım düşmüş dürür cüdaya (cüda: ayrı, ayrılmış)
Halim' arzedeyim Bari Hüda'ya (Bari: yaratıcı)
Canım kurban olsun Onar Dede'ye
Yetiş Onar Dede sen imdat eyle

Malatya Arapgir İlçesine bağlı Onarlı Köyü, tarihi, kültürel ve inançsal varlıklarıyla, Anadolu topraklarında çok önemli bir konuma sahiptir. Özellikle, günümüzde Cemevleri statüsünün tartışılmakta olduğu bu günlerde, bu köyde bulunan tarihi Cemevi, aslında bu tür tartışmaların ne kadar gereksiz ve anlamsız olduğunu bizlere bir kez daha göstermektedir.

Şeyh Hasan’ın 1224 yılında yaptırdığı Cemevi, hala günümüzde dimdik, inadına ve gururla ayakta durmaktadır.
Büyük Ocak Tekkesi Şeyh Hasan’ın Onar Köyü’nde yaptırmış olduğu Cemevi binasının adıdır. Şeyh Hasan, Sultan Onar Cemevini 1224 yılında 12 direkli bir çadır görünümünde inşa ettirmiştir. 15X17 m2 lik boyutta olup, 2,5 metreyüksekliğinde,1,5 metre kalınlığında taş duvarlar üzerine bindirilmiştir. Yedi kat gökyüzünü ifade eden kırlangıç çatı,12 İmamı sembolize eden 12 direk üzerine kubbemsi bir şekilde oturtulmuştur. Koşbaşlı direkler üzerine kalın hatıl Ağaçlar atılarak birbirlerine tutturulmuştur. Yine kubbemsi damın orta yerlerine yakın bölümünde, diğer direklerden daha kalın ve siyah üzerinde kahve kızıl benekleri olan “Karadirek” denen kutsal sayılan bir ağaç direk bulunmaktadır. Kara direk’in Gök tapınak’larda simgeleşen kutup yıldızı ve Varlık Birliğini sembolize eden düşünceyi ifade etmekte olduğu hala yerel halk tarafından inanılmaktadır. Günümüzde, insanların dileklerinin gerçekleşmesi için, Karadireğe, her türlü dışsal etkenlerden sıyrılarak büyük bir sıdk duygular içerisinde sarıldıklarına tanıklık edebilirsiniz. Oniki direkin, on iki İmamları ifade etmesi yanında, oniki hizmet sahiplerini ve oniki post makamını da sembolize etmekte olduğu yerel halk tarafından ifade edilmektedir.

[b]''Cemevi bir kültür merkezidir, Cemevi bir alt kültürün görünümüdür, eğer Aleviler ibadet yapmak istiyorlarsa buyursun Camiye gelsin diyenlere'' [/b]aslında tek önerimiz, gelip Onarlı Köyünü ve Eskişehir, Seyitgazi’deki Sultan Sücüattin Köyünde, 1204 tarihlerinde daha Pir Hünkâr Hacê Bektaş-i Veli doğmamış ve Anadolu'ya gelmemişken Seyyid Battal Gazi adına yapılmış olan Cemevini görmelerini içtenlikte tavsiye ederiz. Ayrıca Tokat, Sivas ve diğer birçok illerimizde 300 yıllık, 500 yıllık ve daha eski Cemevlerimizde yapılmıştır. Bir kısmı halen ayaktadır, Bir kısmı Osmanlı döneminde yıktırılmış ve bir kısmı da Osmanlı yönetimince dönüştürülmüş ve başka yapılara çevrilmiştir.
Aslında başka söze de hacet yoktur.

alıntıdır...



















http://www.zohreanaforum.com/alevilik-bektasilik-arastirmalari/60258-malatya-arapgir-onar-koyu-cemevi.html

---

RE: Malatya - Arapgir Onar Köyü Cemevi - çerağ - 03-09-2020

Malatya Onar Köyü Oğuzların Bayat Boyuna mensup Alevi Türkmen Köyüdür. 1224 yılında Selçuklu Sultanı Alaaddin Keykubat adına, Malatya Emiri tarafından Ahmet Yesevi ocağından bir Türkmen ve Alevi inanç önderi olan Şeyh Hasan Omar'a, Onar köyünün de içinde bulunduğu arazinin büyük çoğunluğu Zaviye vakfı olarak verilmiştir. Köy 800 yıllık bir Cem Evine sahiptir. Tunceli'de ki çoğu aşiretlerin kökeni bu köye aittir.

Köyde Selçuklu Dönemi Türkmen izlerini bulmak mümkündür.
Onar Köyünde Göktürkçe mazar taşları günümüze kadar korunarak gelmiştir. Bu taşlardan birinde aynen şöyle yazmaktadır.

Gök Türkçe : Neng öLÉ™Si
Çevirisi : Her şey fanidir...

bilgiler alıntıdır...

---